Een gewone bodemprocedure

Dit is de standaardprocedure als het gaat om geldvorderingen. Bij de meeste familiezaken beginnen procedures met een verzoekschrift.

Een belangrijke kenmerk van een rechtbank procedure is dat deze in eerste instantie vooral schriftelijk wordt afgewikkeld. De hoofdregel is dan ook dat U in beginsel niet naar de rechtbank toe hoeft.

Deze procedure begint met een dagvaarding.

Dit is een schriftelijk stuk dat door de eisende partij wordt opgesteld en waarin deze aangeeft waarom en hoeveel de vordering bedraagt. De dagvaarding wordt betekend door een deurwaarder bij de gedaagde partij. Tussen de dag waarop de dagvaarding wordt bezorgd en waarop de partijen moeten verschijnen zitten minimaal acht dagen.

In de dagvaarding stelt de eiser meestal in oud Nederlands dat de gedaagde op een bepaalde dag moet verschijnen bij de rechtbank middels een procureur.

U hoeft als eiser of gedaagde in deze procedure dus niet persoonlijk te verschijnen op de aangegeven zittingsdatum. Alles gaat schriftelijk en wordt door ons afgewikkeld.

Vaak denken mensen dat ze op de in de dagvaarding genoemde dag naar de rechtbank toe moeten. Dit is juist niet het geval. Feitelijk gebeurt er op die dag niets anders dan dat de procureur van de eisende partij op die dag de dagvaarding laat inschrijven en de procureur van de gedaagde partij aan de rechtbank schriftelijk mede deelt dat hij of zij zich stelt namens de gedaagde partij. Dit gebeurt allemaal schriftelijk. U moet wel van te voren een advocaat nemen.

Indien U als gedaagde niets doet wordt U bij verstek veroordeeld. De eisende partij krijgt dan na enige tijd een vonnis dat hij kan executeren. Indien U ten onrechtye bij verstek bent veroordeeld is het zaak om snel met ons contact op te nemen omdat U globaal vanaf het moment van de ontdekking 4 weken de tijd heeft im in verzet te komen. Doet U dat niet dan kunt U niets meer tegen de veroordeling ondernemen.

Nadat de eisende partij de dagvaarding heeft opgestuurd naar de rechtbank krijgt de gedaagde de tijd om schriftelijk te reageren op de dagvaarding of conclusie van eis met de zogenaamde conclusie van antwoord. Doorgaans krijgt de gedaagde twee maanden de tijd voor deze conclusie. Op een bepaalde datum stuurt de procureur (advocaat) de conclusie op naar de rechtbank en naar de andere partij. Ook dit is allemaal schriftelijk en u hoeft hiervoor niet naar de rechtbank.

Na de conclusie van antwoord bekijkt de rechter of partijen moeten langskomen op de rechtbank omdat hij de zaak wil bespreken of een schikking wil beproeven. Zo’n bijeenkomst op de rechtbank ten overstaan van een rechter heet ‘een comparitie’. In de meeste zaken is dit tegenwoordig standaard.

De gang van zaken tijdens een comparitie is redelijk informeel maar kan ook confronterend zijn. Het doel van de zitting is dat rechter op de eerste plaats de feiten onder de zaak wil leren kennen. Het kan dus betekenen dat U als procespartij veel vragen krijgt en van alles moet uitleggen. Hierbij krijgt ook de wederpartij de kans om zijn of haar standpunt voor het voetlicht te plaatsen. Comparities vinden doorgaans plaats in een kleine kamer op de rechtbank. Iedere partij zit hierbij aan een eigen tafel en tegenover de partijen zit een rechter en een griffier. Deze maakt aantekeningen. U spreekt een rechter aan met meneer of mevrouw de rechter en het niet gebruikelijk een hand te geven aan de rechter bij binnenkomst.

Ons motto bij een comparitie is wees beleefd maar assertief en goed voorbereid. Het heeft hierbij geen zin om met allerhande klappers en papieren te werken. Een zitting kan aanvoelen als een bezoek aan de tandarts omdat U waarschijnijk na lange tijd weer live met de wederpartij wordt geconfronteerd en het is niet ongewoon dat zeker in het begin van een comparitie de stellingnames scherp naar voren worden gebracht. We bereiden de zaak goed met U voor zodat U gericht en to the point kunt reageren op vragen van de rechter en beweringen van de wederpartij.

In veel gevallen probeert de rechter ook uit of een schikking mogelijk is. In dat geval gaan we de gang op en proberen we een deal te sluiten. Dit kan in veel gevallen een goed alternatief zijn voor verder procederen. Ook dat rekenen we van te voren met U door. Doorgaans duurt een comparitie ongeveer een uur. Zorg dat U minimaal twintig minuten van te voren aanwezig bent. We kunnen dan nog punten doorspreken en U kunt alvast wennen.

Als er geen regeling wordt bereikt volgt er of een vonnis of mag de eiser weer reageren met een conclusie van repliek en daarop reageert de gedaagde weer met een conclusie van dupliek. Nadat iedere partij tweemaal een stuk heeft overlegd is de rechtbank aan het woord en geeft deze een vonnis. Dit is het einde van de procedure. Het komt dus voor dat u de rechtbank op geen enkel moment echt te zien krijgt of dat u daadwerkelijk moet verschijnen.

Soms zijn er nieuwe ontwikkelingen of is nog niet alles verteld. In dat geval kan er nog pleidooi worden gevraagd. Dit is een mondelinge toelichting op de zaak en dit gebeurd daadwerkelijk voor de rechter. Een pleidooi komt zelden voor in een bodemprocedure.

Na lang wachten volgt er een eindvonnis. Hiertegn kan binnen drie maanden beroep worden ingesteld bij het gerechtshof. Ook is het mogelijk dat de rechtbank een tussenvonnis geeft omdat zij vindt dat een bepaalde partij bewijs moet leveren. Dit schrijft de rechtbank dan in een tussenvonnis.

Globaal is dit de werking van een gewone bodemprocedure. Deze weg wordt gekozen in omvangrijke en ingewikkelde zaken en zo’n procedure duurt doorgaans erg lang. Houdt u rekening met minimaal een jaar.

Wie wint zaait kan storm oogsten.

In veel gevallen vindt de gedaagde partij dat er sprake is van een tegenvordering. De eiser vordert bijvoorbeeld nakoming van een overeenkomst terwijl de gedaagde vindt dat de eiser wanprestatie heeft geleverd, de gedaagde daarom schade heeft geleden en het dus juist de eiser is die aan de gedaagde moet betalen. In iedere procedure heeft een gedaagde in beginsel de mogelijkheid op hetzelfde moment een tegenvordering in te stellen. Dit is handig omdat er anders twee verschillende procedures gevoerd zouden moeten worden.

Zo’n tegenvordering heeft als vakterm ‘een vordering in reconventie’ terwijl bij zo’n vordering in reconventie de vordering van de eiser de vordering in conventie wordt genoemd. Ze vormen in dezelfde procedure dan als het ware elkaar spiegelbeeld. In de conventie is de ene partij eiser en in de reconventie gedaagde en voor de gedaagde geldt dan het omgekeerde. Op de processtukken staat dan vermeld dat de gedaagde reageert op de dagvaarding met ‘een conclusie van antwoord in conventie/conclusie van eis in reconventie.